Beeld & Geluid opent tijdelijke Karbonkel Experience
zaterdag 10 oktober 2026

Beeld & Geluid opent tijdelijke Karbonkel Experience

In het Mediamuseum van Beeld & Geluid is op zaterdag 10 oktober de Karbonkel Experience geopend. Tot en met zondag 8 november kunnen bezoekers oog in oog komen te staan met een van de meest spraakmakende figuren uit de Nederlandse jeugdtelevisie. Karbonkel wilde in de serie leren lezen en schrijven, maar dat ging hem niet makkelijk af. Daardoor besloot hij hoofdrolspeler Mik te ‘plagen, dwarszitten en tegenhouden’.

Ruim 32 jaar na de eerste uitzending van Ik Mik Loreland (NOT, 1994-1996) roept Karbonkel nog altijd hevige reacties op. Het educatieve programma werd van 1994 tot 2002 uitgezonden als onderdeel van School TV. Waar kinderen in groep 3 destijds leerden lezen en schrijven via de serie, groeide Karbonkel voor een hele generatie uit tot een collectieve, angstaanjagende herinnering.

In de Karbonkel Experience blikken poppenmaker Karen van Holst Pellekaan en poppenspeler Siem van Leeuwen samen terug op de totstandkoming van de serie en de grote impact die deze nog altijd heeft. Ook is er in de theaterzaal van Beeld & Geluid een interview te zien met hoofdrolspeelster Marjolein Macrander, die de rol van Mik vertolkte.

Meer dan alleen griezelen: innovatie in leesonderwijs
Met de tijdelijke presentatie benadrukt Beeld & Geluid ook de bredere televisiehistorische context van de serie. Ik Mik Loreland was in de jaren 90 een innovatief jeugdprogramma waarmee de NOT (de voorloper van de NTR) het leesonderwijs op een vernieuwende manier ondersteunde. Naast sprookjesachtige thema’s was er in het scenario veel aandacht voor de opkomende informatietechnologie; zo werden alle woorden ingevoerd op een laptop, een apparaat dat in 1994 in de klas nog uiterst zeldzaam was.

Grondige restauratie en behoud van erfgoed
De hoofdrolspeler in de Experience is de originele Karbonkel-pop, die na een restauratieproces voor het eerst is verplaatst van de depotruimte van het media-archief naar het museum. Om het kwetsbare erfgoedobject voor de toekomst te behouden, onderging de pop het afgelopen jaar een preventieve zuurstofbehandeling.

Hoewel er geen actieve aantasting door ongedierte zichtbaar was, werd de pop een tijdje in een volledig zuurstofvrij pakket geplaatst. Eventueel aanwezige larven en eitjes in de pop zijn hiermee effectief uitgeschakeld. Daarnaast zijn de nagels behandeld en is Karbonkel stofvrij gemaakt. In de Experience is een video te zien waarin deze restauratiestappen worden getoond.

Alle 28 afleveringen te bekijken in de Schatkamer
Wie na een bezoek aan het Mediamuseum de smaak te pakken heeft, kan vanaf komende week de hele serie van Ik Mik Loreland herontdekken via de Schatkamer van Beeld & Geluid. Waar voorheen tien afleveringen online stonden, zijn na het weekend alle 28 originele afleveringen uit beide seizoenen gratis en voor iedereen toegankelijk via het online archief.

Bron: Beeld & Geluid/BM

Bericht delen