Goed of slecht?
Hoewel technologie per definitie niet neutraal kan zijn (door de waarden van de maker), kun je menig ‘gereedschap’ wel op minimaal twee manieren gebruiken, ethisch gezien: de juiste, en de verkeerde. Hoe gaan we daarmee om?
Vuur, het wiel, buskruit, de computerchip, internet, het AI-model. We kunnen lang discussiëren of deze notabele voorbeelden de wereld per saldo beter of slechter hebben gemaakt.
Zeker in deze hevig gepolariseerde tijd is het gemakkelijk je aan te sluiten bij een van beide (nerd)kampen (zie ook mijn stuk van donderdag), als het bijvoorbeeld aankomt op AI. Dat lijkt echter ook te impliceren dat je alleen maar vóór of tégen kunstmatige intelligentie kunt zijn, zo ervaar ik vooral in gesprek met jongere generaties.
Terwijl er volgens mij voor elke situatie een balans te vinden is, door je af te vragen: wordt de wereld hier uiteindelijk een mooiere, leukere, duurzamere, inclusievere en betere plek van, of niet?
Zo zul je mij niet gauw een stuk tekst dat gelezen móet worden zien genereren, maar stelt het automatisch omzetten van een opname naar een transcriptie mij in staat om veel meer tijd te besteden aan lezen, communiceren en me anderzijds verdiepen in de inhoud. (En ja, bij verwerking check ik die.) Om zo tot betere interviews en andere bijdragen te komen, waardoor luisteraars nog meer opsteken over de wereld van tech. Hopelijk!
Sommige vakgenoten gaan een stap verder, laten AI hun nieuwsselectie (mede) bepalen of zelfs grote delen van de output. Anderen willen er uit aversie zo min mogelijk mee te maken hebben. Als ‘centrum-progressief’ ingesteld persoon kijk ik het liefst naar elk afzonderlijk geval.
Pragmatisch, misschien een tikkeltje opportunistisch. Maar altijd met een morele afweging. En altijd bereid om daar een goede discussie over te voeren.
Joe van Burik
Tech-presentator BNR Nieuwsradio, dagvoorzitter en spreker
Foto: Tom Cornelissen