“Het verhaal zit lang niet altijd bij degene die de bal heeft”

Na fenomeen Martijn Lindenberg was Danny Melger ‘pas’ de tweede Nederlandse regisseur die de wereldwijde feed van WK-wedstrijden voor zijn rekening nam. In zijn geval van zeven wedstrijden in Seattle en Toronto, met een door hem, Guido en Grinta samengestelde selectie specialisten. Voor Melger, die op zijn 25ste zijn eerste Eredivisiewedstrijd (Willem II-Vitesse) regisseerde, was zijn FIFA WK2026™-uitverkiezing iets speciaals. “Ook omdat bij eerdere FIFA WK-edities slechts een vrij klein gezelschap in aanmerking

kwam. Vooral Britten, Fransen en Duitsers, landen met een traditie in voetbalregistratie. Dat HBS en FIFA ons vertrouwen gaf, vind ik nog steeds bijzonder. Zij volgen regisseurs intensief en beoordelen niet alleen of iemand technisch een voetbalwedstrijd kan regisseren, maar ook hoe iemand onder druk functioneert. Dat vertrouwen vond ik misschien nog wel indrukwekkender dan dat ene telefoontje.”

Wedstrijdspanning
Melger: “Wedstrijdspanning? Lijkt me gezond. Na al die jaren heb ik geleerd dat mijn spanning niet de spanning van de ploeg moet worden. Een regiewagen is een wonderlijke plek. Buiten schreeuwen tienduizenden mensen, binnen heb je tientallen beelden voor je en praten allerlei mensen door je headset. Als dan iets onverwachts gebeurt, kan onrust zich razendsnel vermenigvuldigen. Iemand roept iets, jij gaat sneller praten, daardoor gaat iemand anders nóg sneller werken en vijf seconden later heeft iedereen het gevoel dat het gebouw in brand staat. Terwijl er meestal helemaal geen brand is… Dus juist als het ingewikkeld wordt, probeer ik zelf een halve versnelling terug te gaan. Rustiger praten. Korter praten. Eén beslissing tegelijk. Als regisseur bepaal je daarmee toch een beetje de temperatuur in zo’n wagen. Dat leer je met vallen en opstaan.”

Stroomlijnen
Al een jaar voor het FIFA WK2026™ werd Max van Houdt, in het dagelijks leven Head of Sales bij Grinta, een dag per week als consultant ingehuurd door HBS om vanuit de bedachte techniek workflows uit te werken, samenwerking tussen alle onderdelen te faciliteren en een comfortabele werkomgeving te creëren: “Onze inzet was om de Replay en Multi-Feeds teams zo min mogelijk te laten merken dat ze remote in Dallas werkten en ze zich in samenwerking met de ploegen op locatie op de wedstrijd konden concentreren. In welke Replay of Multi-Feeds ruimte (‘Gallery’) ze maar zaten. In het International Broadcast Centre (IBC) in Dallas kwam de audio en video vanuit zestien Venues (stadions) samen. Het team van slomo-regisseur Guido van der Meijden – die bij Ajax-Feyenoord ‘gewoon’ naast regisseur Danny Melger in de regiewagen zit – opereerde dus nu ver weg vanuit Dallas, terwijl Danny in Toronto of Seattle actief was met de cameracrew.

Remote Replay Team
Guido was coördinator van het Remote Replay Team, bestaande uit zeven Nederlandse collega’s en een kwartet uit Down Under. Naast zestien regisseurs met hun teams in de speelsteden waren zeven Replay-teams in het IBC actief. Max: “Die teams kenden een gemixte samenstelling, waardoor ze voor meerdere regisseurs konden werken. Over het algemeen ingedeeld in taalteams, maar Nederlanders spreken prima Engels dus werden bij de Australiërs geplaatst. Danny en Guido bekommerden zich om de worldfeed, met daarnaast teams die aanvullende feeds voor rechtenhouders produceerden, zodat bv. NOS, BBC, FOX Sports en alle andere mediapartners die content in gecureerde vorm voor hun studioprogramma’s ontvingen. Via de zogenoemde Multi-Feeds dus.”

Facilitair zenuwcentum
Tijdens het FIFA WK2026™ was Max Coordinating Producer in het facilitair zenuwcentrum waar alle feeds van de 16 stadions binnenkwamen en wereldwijd werden gedistribueerd. “Dit was ook een gigantisch productiekantoor, waar ik met tientallen mensen voor ‘Live’ werkte. Naast ons zat deels de productie van Non-Live, maar ook Digital, Quality Control en de Master Control Room waren in het IBC gehuisvest, waar bovendien broadcasters en reporters extra content produceerden. In Dallas zat ook Stadion Entertainment, verantwoordelijk voor de stadionschermen.”

Guido was aanvoerder van het Remote Replay Team. “Zo’n vijf uur voor aanvang van de wedstrijd kwam mijn ploeg, bestaande uit tien slomo-operators (of elf later in het toernooi), bijeen op IBC om alle techniek te checken met het stadion. In Toronto. Of Seattle. Bij de FIFA WK2026™-wedstrijden die Danny regisseerde.”

Snoepwinkel
Danny: “Tijdens de groepsfase hadden we zo’n 45 camera’s en camerabronnen tot onze beschikking. Dat klinkt als een snoepwinkel, maar gek genoeg maakt het je werk niet altijd makkelijker. Het maakt kiezen moeilijker.”

Als extra elementen kon Melger beschikken over een cablecam, ultra motions, cinestyle-camera’s, een helikopter en de ref-cam op het hoofd van de scheidsrechter. “Fantastisch gereedschap. Maar dat je iets kán laten zien, betekent nog niet dat je het móét laten zien. Nieuwe techniek moet de wedstrijd helpen vertellen, niet zelf de hoofdrol opeisen. Die ref-cam was een mooi voorbeeld. Eén goed gekozen beeld kan ineens fantastisch laten voelen wat een scheidsrechter ziet, maar als je dit tien keer per helft toont omdat je die camera nu eenmaal hebt is de magie er snel af.”

Overzicht
Guido: “Bij een goal wil je als kijker overzicht hebben en alle goede hoeken zien. Dat is bij een mooi uitgespeeld doelpunt, over veel schijven, belangrijker dan bij een afstandsschot. Naast de doelpuntenmaker en speler die de assist gaf, ook de juichende coach én balende trainer, plus jubelende én teleurgestelde toeschouwers. Bij een mooie assist rangschik ik een slomo-sequence in mooi te snijden hoeken.”

Max: “Nadat voor twee Hydration Breaks was besloten, kon ingespeeld worden op hoe we dit in beeld het beste konden vormgeven. Omroepen kozen voor een extra reclamebreak óf bleven bij de live-feed, waarvoor Guido en Danny live geschakelde blokjes leverden.” Guido: “Voor mij en mijn slomo-team waren dit momenten om hoogtepunten nogmaals te laten zien en andere camerahoeken te kunnen tonen.”

Interne verslaggever
Max: “In Nederland zijn we gewend dat de slomo-regisseur als secondant van de regisseur niet alleen inhoudelijk medebepalend is, maar ook zeer directief: hij neemt zijn slomo-team mee op sleeptouw. Guido bepaalt: wat wil ik zien? En: wie kan dat beeld leveren?”

Guido: “Ik ben eigenlijk een interne verslaggever, praat continu tegen slomo-operators aan en stuur hen bij. Zij werken meestal met vier camera­posities. Normaal gesproken zit ik naast Danny en heb ik aan één blik genoeg. Nu liep onze communicatie via de headset, dus op een eilandje binnen de registratie, maar de één-tweetjes tussen Danny en mijn slomo-sequences bleken ook op afstand te werken.”

Leesbare beeldtaal
Danny: “De kijker moet altijd snappen wat er gebeurt. Maar het verhaal zit lang niet altijd bij degene die de bal heeft. Als een spits scoort, kijkt iedereen naar hem. Logisch, maar het moment dat hij langs vier ploeggenoten rent om juist naar de assistgever te lopen, kan tekenend zijn. Of de trainer die ogenschijnlijk niets doet. Geen geschreeuw, geen wilde armgebaren. Maar je ziet aan één blik, een kaakspier of spierwitte knokkels dat die man zichzelf enorm staat op te vreten. Of na het laatste fluitsignaal: twee broers op de tribune, allebei in een ander shirt. Voor de één is het de avond van zijn leven, de ander is kapot. Dan slaan ze hun armen om elkaar heen. Die beeldtaal hoef je niet uit te leggen. Ze werken in Buenos Aires, Lagos, Tokio en Schoonhoven-Noord. Dat vind ik het bijzondere aan het maken van een World Feed. Je kunt niet denken: de Nederlandse commentator legt het straks wel uit. Het beeld zelf moet in feite ‘leesbaar’ zijn.”

Teamwork
Martijn Knol benadrukt de rol die bijvoorbeeld ook Fieldproducers daarin kunnen hebben: “Dit is een onder­belicht vak. Een fieldproducer kan de regisseur inseinen wie gaat warm­lopen, bij de vierde man checken welke nummers op het wisselbord komen, of zaken uit het publiek oppikken zodat de regisseur altijd op de hoogte is van wat er zich op en rondom het veld afspeelt.”

Melger: “Een producer die mij op tijd inseint, de cameracrew die extra verhalen zoekt of een slomo-operator die een detail ontdekt dat wij live hebben gemist… dat is echt teamwork. Ik hoef alleen te kiezen. Het mooiste beeld van een wedstrijdregistratie is 99 van de 100 keer een beeld waar ik zelf nooit om heb gevraagd.”

Werk je tijdens zo’n evenement volgens een bepaald protocol of is het volledig aan jou om te bepalen?
Danny: “Er is absoluut een FIFA-filosofie. Dat moet ook. Je kunt niet een compleet FIFA WK laten aanvoelen alsof iedere wedstrijd door een andere tv-zender wordt geproduceerd. Er bestaan duidelijke standaarden en afspraken. Maar het is geen IKEA-handleiding waarbij je bij stap 37 naar camera 21 moet. De belangrijkste regel is eenvoudig: live heeft prioriteit. In eerste instantie moet je het verhaal van de wedstrijd vertellen.”

“Je krijgt een enorme gereedschapskist mee met duidelijke spelregels. Bovendien blaast een man op een fluit en moet je de wedstrijd met je ploeg ontcijferen. Daarin bestaan zeker tv-dialecten. In Zuid-Amerika is de coach traditioneel een hoofdrolspeler in de registratie. Na een goal wordt meteen zijn reactie gezocht, in Europa blijven we langer bij de spelers. Franse regisseurs hebben een sterke traditie in beeldende supermotions. Nog verder naar het zuiden laten ze van vrijwel iedere scheidsrechterlijke beslissing een herhaling zien. Daar zit geen goed of fout in. Op een FIFA WK moeten we met al die achtergronden wel één televisietaal spreken. Binnen die taal blijft er ruimte voor smaak en interpretatie.”

“Mijn eigen smaak? Vrij rustig. Niet schakelen omdat het kan. Een speler mist, kijkt naar de grond. Dan kun je terugschakelen naar reacties op het veld. Maar dan kijkt hij ineens naar de bank of schreeuwt het uit. Soms schuilt in die ene extra seconde een heel verhaal.”

Hoe heb je het FIFA WK2026™ ervaren?
“We keken met de hele ploeg terug. Waarom gingen we dáár naar die camera? Wat gebeurde er bij de bank? Welke herhaling hadden we extra kunnen maken? Voor je het weet zit je de wedstrijd beeld voor beeld uit te pluizen, omdat iedereen wil dat de volgende registratie een klein beetje beter is. Mijn naam staat bij de functie ‘regisseur’, maar de kijker ziet het werk van een team specialisten die op het juiste moment een wereldprestatie leveren.”

Kippenvel
Guido: “Uiteindelijk blijft het FIFA WK2026™ elf tegen elf. Net als bij Helmond Sport-Top Oss, maar nu wel op het hoogste podium. Toen ik ‘onze beelden’ op een volgepakt plein in Sarajevo terugzag – na de goal van Bosnië tegen Canada – kreeg ik kippenvel…”

Max: “Ik vond en vind het een ongelooflijke eer dat HBS ons heeft gevraagd om dit voor de wereldwijde registraties te begeleiden.”

Martijn: “Het zegt ook wel iets over de kwaliteit van ons audiovisuele vak dat wij geselecteerd waren om opnieuw op het FIFA WK-podium te werken, na eerder al Qatar en Rusland.”

Grinta Media, een uitkomst
Martijn Knol, eigenaar Grinta Media, steekt zijn trots niet onder stoelen of banken. Namens Grinta reisden 30 collega’s af naar Canada en Amerika om met HBS te werken aan de FIFA WK2026™ -registratie. Fieldproducers, editors, camera-crew, slomo-operators en coördinatoren. Regisseur Danny Melger werd rechtstreeks door Host Broadcast Services (HBS), de door FIFA benoemde host broadcaster, ingehuurd.

Knol begon in 1997 met studiegenoot Haico Jansen bij ‘de beeldbandgroep’ van John de Mol Sport, net nadat het avontuur van Sport7 (de pay-tv-tijd ver vooruit) was gestrand. “We zijn opgeleid tot beeldredacteur, aanvankelijk voor de Toto Divisie, nu KKD. Dat was geen fulltime job. In 2005 gingen we in dienst bij Eyeworks Sport, dat werd later Southfields, waar ik met veel plezier Eredivisiesamenvattingen voor Talpa’s Tien maakte.”

Na 2015 ging hij zelfstandig verder en richtte in 2018 Grinta Media op met diezelfde Haico Jansen, Matthijs Farkas en Sjoerd Osterloh. Grinta noemt zich een contentgedreven dienstverlener met technische expertise en een vleugje durf, passie en Grinta.

“Grinta is een wielerterm voor moedige renners, het staat voor lef en doorzettingsvermogen. Tijdens het recente omroepvoetbaltoernooi speelde Grinta in het blauw-wit van Argentinië. Dat heeft in ons geval ook te maken met de Argentijnse connectie bij Ajax destijds, Nico Tagliafico en Lisandro Martinez. Spelers met Grinta.”

Breder oriënteren
Het moge duidelijk zijn, de oprichters hebben affiniteit met voetbal. “Veronica Inside, nu Vandaag Inside, was onze eerste klant en dat bleef als enige programma overeind ten tijde van Covid. In 2022 verschoof het accent. Via Erik de Vries, eindredacteur Dit vindt Nederland, kregen we onze eerste ‘niet-sportklus’. Sindsdien gingen we ons breder oriënteren en ontstond serieuze groei, want de bij ons in te huren expertises wierpen vruchten af. Naast beeldredactie en itemregie gingen we ook mensen opleiden. Bovendien wisten we ervaren regie-assistenten te binden en uit dat netwerk vloeiden montageklussen of andere opdrachten voort.”

Wat is het USP van Grinta?
“Wij zijn niemands concurrent, we zijn eerder een uitkomst… Met naast de kerndiscipline sport ook entertainment, nieuws en human interest. Expeditie Robinson, De Verraders, 1 Vandaag of The Voice. Grinta Media werkt voor RTL Nieuws – 365 dagen autocuediensten – Ziggo Sport, Viaplay en we maken heel veel voor ESPN. In 2023 namen we Argus Productions over, met 55 medewerkers onder andere een voorname leverancier van LSM-operators in sport. Toen groeiden we van 35 naar bijna 100 mensen! Ja, daar was ook Grinta voor nodig…”

Neutraal
Knol benadrukt die neutrale positie in het hart van de competitieve tv-wereld. “Voor een producent kunnen wij editors leveren en voor een tv-zender een regieassistent, maar facilitaire bedrijven kloppen ook aan voor ontbrekende expertises. Wij monteren voor NEP, DMC en Gravity. Uiteindelijk willen partijen wél goede professionals in het weekend, maar die liever niét vast op de loonlijst. Wij hebben die specialisten in huis, bijvoorbeeld LSM-operators die ook in kleine configuraties kunnen werken. Op slomo-gebied halen wij het maximale uit het replay-apparaat omdat we focussen op professionals met uitgebreide inhoudelijke kennis. In dat opzicht zijn wij ook echt makers. Onze intentie is niet groeien ‘om het groeien’, maar internationaal krijgen we wel steeds meer ambitie. Het FIFA WK draagt daar zeker aan bij. Daarin werken we bijvoorbeeld goed en graag samen met Danny. Het FIFA WK2026™ was niet alleen een ultieme klus voor Danny, maar ook voor ons!”

Bron: BM/Erik Klap
Fotografie: Margot Brakel