Streekomroepen geklutst in snelkookpan
De Raad van State heeft geadviseerd over een streekomroepindeling die afwijkt van het eindvoorstel vanuit de sector. Dat constateert BM na het vergelijken van de plannen. De verschillen zijn verrassend, omdat minister Letschert (OCW) juist schrijft dat ze de NLPO-indeling uit 2025 ongewijzigd heeft overgenomen. De tijd dringt om dit nog te repareren.
Over twee weken begint de Eerste Kamer aan de behandeling van het nieuwe stelsel van streekomroepen, dat de honderden lokale publieke omroepen moet vervangen. Bij deze aanpassing van de Mediawet hoort een besluit waarin iedere gemeente bij één van de tachtig nieuwe omroepstreken wordt ingedeeld.
Sectorstichting NLPO stelde die streekkaart vorig jaar vast na een tien jaar durend ontwikkelproces. Een internetconsultatie gaf volgens het kabinet geen aanleiding tot wijzigingen. Toch zond de minister afgelopen juli een concept-besluit naar de Raad van State dat op onderdelen niet overeenkomt met eerdere versies en adviezen. De Raad adviseerde per kerende post om het voorgelegde besluit te nemen.
Steenbergen
Het meest in het oog springt de terugplaatsing van Steenbergen (NB) naar een naastgelegen omroepstreek waar deze gemeente niet bij wilde horen, maar de lokale omroep SLOS juist wel. De indeling van beide betrokken omroepstreken is nu weer gelijk aan die uit 2016, ondanks jarenlang verzet daartegen van de gemeente Steenbergen. Vorig jaar mondde die bestuurlijke strijd uit in een gehonoreerd wijzigingsverzoek, dat in het concept-besluit wordt teruggedraaid, terwijl de toelichting dit niet vermeldt.
Daarnaast heeft de minister verschillende bijgestelde streeknamen nog niet overgenomen, waaronder Westerkwartier & Noordenveld. De zeskoppige NLPO-adviescommissie had Noordenveld speciaal toegevoegd aan de tien jaar oude streeknaam, op verzoek van buurgemeente Westerkwartier.
Hoorzitting
De NLPO actualiseerde bovendien de streeknamenlijst, die nu soms wel en soms niet door de minister wordt gevolgd. Zo doopte ook OCW de Stedendriehoek om in Veluwerand. Maar Amstelland heet volgens de NLPO tegenwoordig Amstelland-Meerlanden, terwijl Letschert vasthoudt aan de kortere streekaanduiding uit 2016.
In de lokale politiek zijn zulke details niet onbelangrijk: de vier Amstellandgemeenten en hun omroepen hebben tot de laatste vergaderdag samen geprobeerd om Haarlemmermeer eruit te werken – het conflict leidde zelfs tot een hoorzitting.
Haast
De minister schreef aan het parlement dat ze haast heeft. De aangepaste Mediawet moet volgende maand zijn vastgesteld, anders kan de hervorming volgens het Commissariaat voor de Media niet ingaan per 2028.
Hoewel Letschert de afwijkingen zelf kan corrigeren, is elke vermeende procedurele onregelmatigheid koren op de molen van gemeenten en lokale omroepen die zich opmaken voor een achterhoedegevecht. In zeker een dozijn beoogde omroepstreken broeit het al jaren.
In het septembernummer van BM brengen we – letterlijk – in kaart waar de streekomroepvorming nog meer hoofdbrekens veroorzaakt: bij regionale publieke omroepen, commerciële niet-landelijke radiostations en de digitale luisteraar.
Bronnen: BM/NLPO/OCW/RvS/CvdM
Foto: Rijksoverheid/Martijn Beekman
