Platformoverstijgend denken: de Format Creator Economy
De betekenis van het woord creator is de afgelopen jaren ingrijpend verschoven. Waar het binnen de televisie- en filmindustrie lange tijd stond voor de bedenker van entertainmentformats en fictie, wordt het door de opkomst van social media steeds vaker geassocieerd met influencers en online contentmakers.
Uit deze verschuiving is ook het fenomeen ontstaan dat we inmiddels de creator economy noemen. Maar belangrijker dan het label is de vraag wat deze ontwikkeling betekent voor format creators en hoe we de nieuwe creatieve ruimte die hierdoor ontstaat, bewust en strategisch kunnen benutten.
De creator economy is een van de meest besproken ontwikkelingen van de afgelopen jaren. Makers op sociale media laten zien dat ideeën kunnen ontstaan en groeien zonder klassieke distributie, zenders of zelfs een formeel greenlight en toch hun publiek vinden. Inmiddels horen daar ook zelfstandige, schaalbare verdienmodellen bij. De sector reageert daarop met nieuwsgierigheid én terughoudendheid.
Sommigen omarmen de ontwikkeling, met exclusieve talentdeals en samenwerkingen. Anderen kijken vooral met voorzichtigheid naar de mogelijke impact op bestaande structuren. Maar eigenlijk gaat het hier niet over social media versus televisie. Formatmakers bestonden al lang vóór YouTube en TikTok en bestaan nog steeds. Zij zijn architecten van schaalbare storytelling: content die meebeweegt, zich aanpast en telkens opnieuw vorm krijgt in andere landen en contexten.
Wat wél verandert, is het startpunt van ideeën. De nieuwe contentwereld die via social media is ontstaan, maakt het mogelijk om verhalen en formats te laten beginnen waar dat het meest logisch is. Ze hoeven niet langer meteen in één vaste vorm te bestaan of direct bij een omroep of streamer te landen. Niet alles hoeft al af te zijn. Ideeën mogen online getest worden, mogen falen en zich onderweg ontwikkelen. Een verhaal kan vandaag beginnen als short-form storytelling of een microserie, afgestemd op veranderend consumptiegedrag en de aandachtsspanne van gebruikers. Of als een entertainmentconcept dat op YouTube start en groeit op basis van publieksreacties, om later eventueel door te ontwikkelen richting een streamer.
Veel organisaties behandelen fictie en non-fictie nog steeds als gescheiden werelden. Zelf heb ik altijd over die lijn heen gewerkt, juist omdat de creatieve raakvlakken groot zijn. En in de huidige fase blijkt die Vielseitigkeit een voordeel. Zeker als je samenwerkt met makers, talenten en experts die hun medium, publiek en distributie door en door kennen… met of zonder de inzet van AI. Daar ligt de kracht van wat ik de format creator economy noem. Niet in techniek of terminologie, maar in het besef dat creativiteit geen lineair proces meer is. De echte winst zit niet alleen in snelheid, maar in het vermogen om te leren terwijl je maakt.
2026 vraagt om makers die durven spelen met die ruimte. Die storytelling niet vastzetten, maar laten bewegen. En die het publiek niet op één plek proberen te bereiken, maar meenemen over verschillende platforms… daar waar het verhaal zijn publiek vindt.
Yvonne von Mach
IP Creator & Producer MachOriginals
De week van Yvonne von Mach
-
ΜaandagA Strategic Move, Literally
-
DinsdagLost in Translation: wanneer cultuur belangrijker is dan taal
-
WoensdagIP als fundament
-
DonderdagCost efficiency kent geen grenzen
-
VrijdagPlatformoverstijgend denken: de Format Creator Economy